Jan Miodek: Powściągliwiej ze słowem "generalnie"!

Jan MiodekZaktualizowano 
Jan Miodek
Jan Miodek Polskapresse
Mocnymi słowami rozprawił się olsztyński pisarz Filip Onichimowski z formą "generalnie": "U ludzi skromniejszego wykształcenia i obycia częste podpieranie się w wypowiedzi trudnymi i bardzo trudnymi słowami zasłyszanymi gdzieś, a najpewniej w ogłupiającej telewizji, wedle ich wyobrażeń w magiczny sposób wprowadza ich na salony. Te wszystkie namolnie wtykane na początku zdań generalnie, bo generalnie, bo ja generalnie, a gdy do tego usłyszę jeszcze, bo ja generalnie, szczerze ci mówiąc, to ja wtedy generalnie tracę ochotę do kontynuowania rozmowy" ("Słowa i światy. Rozmowy Janiny Koźbiel", Pruszków 2012, str. 97).

Przypominają mi te słowa wyznanie prof. Jerzego Bralczyka z książki "444 zdania polskie" (Warszawa 2007): "Piosenki rozpoczynające seriale są często absurdalne. Z jednej, często słuchanej, dowiadujemy się między innymi, że życie jest nowelą, która wciąga jak rzeka i której nigdy nie mam dosyć. Jeśli coś mnie wciąga jak rzeka, to ja mam tego dosyć bardzo szybko".

Wracając zaś do generalnie, przyznaję, że rodacy bardzo często przy różnych okazjach skarżą mi się na tę formę, uznają ją bowiem za nadużywaną, manieryczną. A i w "Nowym słowniku poprawnej polszczyzny PWN" z r. 1999 pod red. prof. Andrzeja Markowskiego przeczytać można na str. 239: "generalnie - nadużywane, lepiej: ogólnie, powszechnie, całkowicie, zasadniczo, w zupełności, zupełnie; np. generalnie (lepiej: zasadniczo, ogólnie) jest to dobry pomysł; generalnie (lepiej: ogólnie) się z tobą zgadzam".

Podkreślam stylistyczny status generalnie - że to twór nadużywany. Sam w sobie jest w języku potrzebny i ma przecież określone znaczenia, zbliżone do przywołanych przez słownik Markowskiego wariantów: 1. "ogólnie, powszechnie, zasadniczo" - generalnie poparł ustawę, ale zgłosił dodatkowe wnioski; koncepcja generalnie trafna; 2. "całkowicie, gruntownie, definitywnie" - był generalnie znużony pracą ("Uniwersalny słownik języka polskiego" pod red. prof. Stanisława Dubisza, Warszawa 2003, t. I, str. 991). Warto przecież dopowiedzieć, że w cytowanym leksykonie Dubisza pierwsze ze znaczeń opatrzone jest kwalifikatorem książkowości, drugie zaś - przestarzałości.

Wszystko to sprawia, że zasadny wydaje mi się pomysł opatrzenia dzisiejszego odcinka nagłówkiem: "Powściągliwiej ze słowem generalnie!".

polecane: Flesz: Pszczoły wymierają. Czy grozi nam głód?

Wideo

Materiał oryginalny: Jan Miodek: Powściągliwiej ze słowem "generalnie"! - Gazeta Wrocławska

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Komentarze 9

Ta strona jest chroniona przez reCAPTCHA i obowiązują na niej polityka prywatności oraz warunki korzystania z usługi firmy Google. Dodając komentarz, akceptujesz regulamin oraz Politykę Prywatności.
M
Miszczu

Wykształcić można każdego, nawet głupka. Mądrym trzeba się urodzić.

zgłoś
L
Lukasz

Smutne jest to co tutaj przeczytałem, bo generalnie dowiedziałem się jedynie iż jestem słabo wykształcony i próboje zaświecić nieświadomie nadużywając ów słowa. Generalnie pozatym tym artykuł nie nauczył mnie niczego nowego. Szkoda...

zgłoś
z
zoll

Ponizasz czlowieku ludzi slabiej wyksztalconych, podczas gdy problem w wiekszosci ich nie dotyczy. A fee

zgłoś
P
Pietrozwloch

Generalnie to ja znam jedną ekspedientkę sklepu monopolowego,którą jak tylko widzę rozmawiająca z jakimś w miarę wyglądającym chłopakiem obowiązkowo musi użyć tego prestiżowego słowa. Bardzo chciałbym postawić wódkę temu pisarzowi.''U ludzi skromniejszego wykształcenia i obycia.''

zgłoś
j
jacenty

"Masakrycznie" - to, bynajmniej i generalnie, jest poprawne?! Myślę, że wątpię.
Wnioskuję, że jest makabryczną zbitką, pochodzącą od "masa krytyczna".
Podejrzewam, że ta masa krytyczna, to jakieś terminarium atomowe!
To bez nie, te atomy, waryjotów, wokół momy!
Extra, co nie?

zgłoś
w
wynika,

z tego, że aktualnie stan polszczyzny wśród młodych, wykształconych z dużych miast przedstawia się masakrycznie.

zgłoś
j
jacenty

Aktorka Anna Seniuk w filmie "Niedziela Barabasza", w roli - kura domowa, szt.1, nagminnie, czyli, dużo często, używała sobie, strofując małżonka, tak początkując:
"Generalnie, to ja ci powiem...".
Filmowy mąż (pan Kuźniar?), niedzielny bramkarz piłki kopanej, po całej serii "generalnie" (wykonanie j.w.), doznał gwałtownego załamania kariery w rzeczonym fachu. W oparach lokalnego skandalu i absurdu, został zmieniony na bramkarza rokującego.
Zesłany na wcześniejszą emeryturę, udał się na balkon, gdzie w szczebelkach barierki zabezpieczającej, tkwił syn Barabasza, tudzież podobnież, Barabaszowej małżonki.
Piłując pułapkę, powiedział: "My im jeszcze pokażemy, synku"!
W tym zdaniu zabrakło mi słowa - GENERALNIE!... (Generalnie, my im jeszcze...).
W związku z powyższym, nie przesadzajmy, generalnie! ze słowem - "powściągliwiej"!!! znaczy

zgłoś
G
Generał

A co ma wynikać z brodawek nocnika? Gulgulator?

zgłoś
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3