Ekspedycja naukowa do Rzymu przedstawicieli Ośrodka Pamięć i Przyszłość. Odkrywają nieznane dokumenty i prowadzą rozmowy z dyplomatami

Maciej Rajfur
Maciej Rajfur
Poza pracą badawczą we Włoszech, wrocławianie podejmowali ważne rozmowy z polskimi placówkami dyplomatycznymi w Rzymie.
Poza pracą badawczą we Włoszech, wrocławianie podejmowali ważne rozmowy z polskimi placówkami dyplomatycznymi w Rzymie. Archiwum Centrum Historii Zajezdnia
Trwają starania nad wpisaniem orędzia biskupów polskich do biskupów niemieckich na Listę Pamięć Świata UNESCO. Przedstawiciele Ośrodka Pamięć i Przyszłość wrócili właśnie z Rzymu.

Wyjazd badaczy z Ośrodka Pamięć i Przyszłość jest związany z działaniami instytucji, które podejmuje w związku z historią orędzia biskupów polskich do biskupów niemieckich.

- Naszym celem długoterminowym, który sobie wpisaliśmy do naszej strategii, jest uzyskanie dla orędzia wpisu na Listę Pamięć Świata UNESCO, która została zadedykowana dla archiwów i dokumentów. Wrocławianie powinni ją pamiętać, ponieważ na tej liście znajduje się również Księga Henrykowska. Natomiast, trudno znaleźć dokument bardziej przystający do tego zbioru niż orędzie. Chcielibyśmy oczywiście, aby ten wniosek o wpis był działaniem polsko-niemieckim. Współpracujemy z instytucjami w Niemczech, w tym z archiwum w Kolonii, gdzie znajduje się oryginał orędzia – opowiada dr hab. Wojciech Kucharski, zastępca dyrektora ds. naukowych Ośrodka Pamięć i Przyszłość.

Przypomnijmy, że zespół historyków z Centrum Historii Zajezdnia odnalazł w 2019 roku rękopis orędzia biskupów polskich do biskupów niemieckich autorstwa kard. Bolesława Kominka w archiwum Polskiego Papieskiego Instytutu Kościelnego w Rzymie.

- Kontynuowaliśmy badania w różnych archiwach rzymskich, szukaliśmy materiałów z okresu soboru, które związane są z historią orędzia. W wyniku badań odkryliśmy kawał istotnej spuścizny kard. Bolesława Kominka, w tym obszerną korespondencję w trakcie IV sesji soboru, która uporządkowaliśmy. Dalej, była dokumentacja dot. współpracy kard. Kominka z organizacją Pax Christi, czy związana z zaangażowaniem Kominka w sekretariat ds. niewierzących. To bardzo ciekawe historycznie materiały – opisuje W. Kucharski.

W tym archiwum znajduje się również sporo dokumentów o funkcjonowaniu biskupów w trakcie Soboru Watykańskiego II, rękopisy kard. Stefana Wyszyńskiego i papieża Jana Pawła II. To dokumenty dla dziedzictwa polskiego Kościoła niezwykle ciekawe i ważne.

- Poza pracą badawczą we Włoszech podejmowaliśmy rozmowy z polskimi placówkami dyplomatycznymi w Rzymie - w tym z ambasadą polską przy rządzie włoskim oraz ambasadą polską przy Stolicy Apostolskiej - o możliwościach współpracy przy promocji Listu biskupów polskich do biskupów niemieckich. Sygnalizowaliśmy, że w 2025 roku będziemy obchodzić 60. rocznicę orędzia. Jeśli zadajemy sobie pytanie, co polski Kościół zrobił dla świata i Europy, to bez wątpienia wymienimy postać Jana Pawła II, ale drugim elementem tego dziedzictwa jest niewątpliwie orędzie biskupów polskich do biskupów niemieckich oraz cały kontekst Listów Milenijnych wraz z organizacją obchodów Milenium – tłumaczy wrocławski historyk.

Jak zapowiada Ośrodek Pamięć i Przyszłość, chciałby coś wyjątkowego z okazji tej rocznicy zorganizować. Działania odnośnie orędzia na terenie Rzymu się toczą.

- Uzyskanie wpisu na Listę Pamięć Świata UNESCO nie wiąże się tylko z prestiżem, ale także z zobowiązaniem państwa aplikującego do podejmowania działań promujących to dziedzictwo, ale także do przygotowania programu zabezpieczającego to dziedzictwo. Dlatego zależało nam na uzyskaniu deklaracji wsparcia ze strony instytucji polskiego państwa znajdujących się w Rzymie. Mają one w swojej działalności statutowej odpowiedzialność za polskie dziedzictwo kulturowe - dodaje dr hab. Kucharski.

Wrocławianie przeprowadzali rozmowy z dyplomatami i spotkali się z wielkim zrozumieniem tego tematu, poczuciem, że to ma sens i duże znaczenie dla przyszłych polskich działań w przestrzeni dyplomacji historycznej.

- Orędzie jest dobrym znakiem, szczególnie w obecnym czasie niepokojów w Europie, że można układać relacje bardzo dobrze, a jednocześnie nie ryzykować z pryncypiów. To przyjęcie modelu pojednania opartego na prawdzie. W orędziu nie udawano, że nic złego się nie wydarzyło. Tam wszystko co trudne wymieniono, ale dostrzeżono wiele pozytywnych spraw. Formuła „przebaczamy i prosimy o przebaczenie” wymagała wielkiej odpowiedzialności – tłumaczy Wojciech Kucharski.

Efektem badań prowadzonych przez wrocławian w Rzymie jest również wniosek, że historiografia polska domaga się napisania porządnej pełnej biografii ks. prał. Franciszka Mączyńskiego, który kierował przez 40 lat kierował Polskim Papieskim Instytutem Kościelnym w Rzymie. Ta postać staje się kluczowa do zrozumienia funkcjonowania polskiego Kościoła po II wojnie światowej.

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Jak unikać informacyjnego przeładowania? Zobacz program 3 sposoby NA

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Wróć na gazetawroclawska.pl Gazeta Wrocławska
Dodaj ogłoszenie