Arbuz – właściwości zdrowotne, zastosowanie, ciekawostki i przepisy

materiał informacyjnyZaktualizowano 
3 sierpnia obchodzi się dzień arbuza. Choć ten słodki owoc, a dokładniej to słodkie warzywo, składa się w ponad 90% z wody, dostarcza wielu cennych witamin, minerałów i antyoksydantów. A przy tym ma dość mało kalorii. Arbuz kojarzy się z latem i o tej porze roku zjadamy go najchętniej. Owoc dobrze nawadnia i w trakcie upałów jest smacznym deserem bez wyrzutów sumienia. Dlaczego warto jeść arbuzy dla zdrowia i jak je podawać.

Krótka historia arbuza

My, ludzie znamy arbuzy od tysięcy lat. Archeolodzy znaleźli pestki tego owocu wraz z pozostałościami innych owoców w libijskiej osadzie założonej 5 tys. lat temu. W egipskich grobowcach liczących sobie ponad 4 tys. lat odnaleziono naścienne malunki przedstawiające arbuza. Jeden z rysunków obrazuje owoc o podłużnym, a nie okrągłym kształcie, co oznacza, że arbuz (początkowo rosnący dziko) stał się rośliną hodowlaną. W ówczesnych czasach arbuzy nie smakowały tak, jak ich dzisiejsi odpowiednicy. Owoce był twarde i niesmaczne. Smakowały gorzko lub mdławo.

Egipcjanie zaczęli hodować arbuzy prawdopodobnie z tych samych względów co mieszkańcy Sudanu w latach 20. XX wieku. Wtedy podczas pory suchej Sudańczycy rozłupywali arbuzy, żeby wydobyć z nich wodę. Dlatego w egipskich grobowcach odnaleziono pozostałości tego owocu. Zmarli faraonowie mieli przed sobą przecież długą drogę i potrzebowali dobrego źródła wody. Czy mogło być coś lepszego niż arbuzy?

Egipcjanie zmienili smak i wygląd dzikiego arbuza, jednak nadal owoc nie smakował tak, jak obecnie. Ta roślina należąca do rodziny dyniowatych i uważana przez niektórych bardziej za warzywo niż owoc, dotarła z północno-zachodniej Afryki do krajów śródziemnomorskich

https://www.makro.pl/swiat-produktow/owoce-w-makro/owoce-egzotyczne/arbuz

. Arbuza wymieniano na inne towary i tak rozpoczęła się jego ekspansja. Dzięki temu, że był dobrym źródłem świeżej wody dostępnej w długich podróżach, owoc przenosił się z kraju do kraju.

W starożytnej Grecji arbuza doceniano za jego właściwości zdrowotne. Hipokrates zalecał owoc jako środek moczopędny, a u dzieci z wysoką gorączką stosował zimną i wilgotną skórkę jako okłady na czoło.

Właściwości zdrowotne arbuza

Arbuz w ponad 90% składa się z wody. Nadal jednak zawiera węglowodany (7,6 g/100 g), w tym cukry w ilości 6,2 g/100 g. Zjadanie go w nadmiernych ilościach, podobnie jak i innych owoców, może prowadzić do otyłości, cukrzycy i chorób serca. Jednak spożywanie arbuza jako dodatek do sałatek czy koktajli albo jako letnią przekąskę ma pozytywne skutki dla organizmu.
Arbuzy należą do dobrych źródeł witaminy C – przeciwutleniacza niezbędnego dla zdrowia skóry i utrzymania odporności. W owocu znajduje się również potas kontrolujący ciśnienie krwi, miedź, witamina B5 znana również jako kwas pantotenowy oraz witamina A w postaci beta-karotenu.

Choć w porównaniu z innymi owocami arbuz zawiera małe ilości antyoksydantów, znajdują się w nim dwa bardzo cenne związki: cytrulina i likopen.

Cytrulina to aminokwas obecny w największych ilościach w białej części skórki otaczającej arbuza. W organizmie spożyta cytrulina przekształca się w niezbędny aminokwas – argininę. Zarówno cytrulina, jak i arginina odgrywają ważną rolę w syntezie tlenku azotu. Związek ten pomaga obniżać ciśnienie krwi, rozszerzając i uelastyczniając naczynia krwionośne.
Arginina jest również istotna dla wielu organów ciała, takich jak: płuca, nerki, wątroba oraz dla układu odpornościowego i rozrodczego. Substancja ułatwia również gojenie się ran.

Sok z arbuza stanowi dobre źródło cytruliny i argininy. Jednak żeby dostarczyć sobie dzienne zapotrzebowanie na argininę, należałoby zjeść ponad 2 kg owocu.

Za czerwony kolor arbuza odpowiada likopen – silny antyoksydant , który przekształca się w beta-karoten, a następnie w witaminę A. Likopen wykazuje działanie przeciwutleniające i zmniejsza ryzyko zawału serca oraz zapobiega powstawaniu nowotworów, w tym raka prostaty oraz szyjki macicy. Związek obecny jest w pomidorach uznawanych za jego główne źródło. W arbuzie znajdują się jednak większe ilości likopenu niż w pomidorach, a sok z arbuza podnosi stężenia i beta-karotenu, i likopenu we krwi.
Arbuzy dzięki obecności cytruliny i argininy pomagają obniżać ciśnienie krwi. Zmniejszają też bolesność mięśni po dużym wysiłku, szczególnie u osób dopiero rozpoczynających aktywność fizyczną.

5 sposobów na jedzenie arbuza

Arbuz smakuje najlepiej jedzony w całym kawałku tuż po wyjęciu go z lodówki. Można jednak dodać go do tzw. greckiej sałatki. Pokrojonego w kostkę arbuza mieszamy z serem feta i oliwkami. Uzyskujemy bazę do lekkiej, letniej sałatki, do której możemy dodać dowolną sałatę, pomidory, ogórka. Żeby uzyskać wyjątkowy smak arbuza i skarmelizować obecne w nim cukry, owoc możemy zgrillować.

Arbuz sam w sobie jest jak napój, ale doskonale smakuje w koktajlach i napojach bezalkoholowych. Możemy przygotować z niego agua fresca, dodając do zmiksowanego arbuza sok z cytryny i miętę. Możemy również połączyć owoc z wodą różaną i sokiem z limonki. Arbuz wyśmienicie komponuje się z ostrymi przyprawami i możemy przyrządzić z niego pyszną margaritę. Owoc pokrojony w kostkę mieszamy w szejkerze razem z pokrojoną papryczką chili i sokiem z limonki. Dodajemy sok z arbuza i tequilę oraz kostki lodu i jeszcze raz dobrze mieszamy.

Z arbuza przygotujemy też wyśmienite gazpacho, czyli chłodnik w hiszpańskim stylu. Możemy również spróbować tajskiej, pikantnej zupy z arbuza z dodatkiem kraba. Do przyrządzenia zupy potrzebujemy 5 szklanek drobno pokrojonego arbuza bez pestek, 3 łyżki posiekanej szalotki, 1 gałązkę trawy cytrynowej, 1 1 łyżki świeżego posiekanego imbiru, 1 łyżkę posiekanego czosnku, 1 1 łyżki oliwy z oliwek, 1 małą zieloną papryczkę chili drobno posiekaną , 2 łyżki soku z limonki oraz sól i pieprz do smaku.

Arbuza blendujemy. Trawę cytrynową, szalotkę, imbir i czosnek podsmażamy na oliwie z oliwek ok. 5 min. Dodajemy 1/3 purée z melona i całość podgrzewamy przez ok. 5 min. Zdejmujemy z kuchenki i blendujemy. Dodajemy pozostałego arbuza i jeszcze raz krótko miksujemy. Przyprawiamy zupę papryczką, sokiem z limonki i solą. Przed podaniem schładzamy zupę przez 2 h w lodówce.
2 szklanki mięsa z kraba (z puszki lub opakowania) mieszamy z 1 szklanki posiekanej kolendry, 1 1 łyżki oliwy z oliwek, solą i pieprzem. Układamy kraba na 4 talerzach i zalewamy go schłodzoną zupą.

Arbuzy same w sobie stanowią doskonały deser i lekką przekąskę w gorące letnie dni. Żeby stały się jeszcze bardziej ożywczy, owoc miksujemy z dodatkiem odrobiny soli, cukru i świeżej bazylii, a następnie mrozimy. Z arbuza możemy też przygotować lody z dodatkiem czekoladowych czipsów wyglądających jak pestki.

Świeżej skórki arbuza raczej się nie jada. Ale zamarynowana przez kilka dni w occie, będzie słodko-kwaśnym dodatkiem np. do grillowanych mięs.

Charakterystyczne dla arbuza pestki, które drażnią podczas jedzenia, możemy uprażyć, a następnie podawać jako przekąskę. Pestki wkładamy na 15-20 minut do piekarnika. Możemy delikatnie posypać je solą.

Arbuzowe ciekawostki

W sklepach kupimy arbuzy bezpestkowe, które nie są genetycznie modyfikowanym organizmem, ale tzw. hybrydą, czyli połączeniem arbuza z 22 chromosomami z arbuzem o 44 chromosomach. W takim arbuzie rozwijają się pestki, jednak są niedojrzałe i zupełnie bezpieczne do jedzenia. Arbuzy bezpestkowe pojawiły się na rynku ok. 50 lat temu.

Jako owoce wywodzące się z Afryki, arbuzy potrzebują ciepłych i słonecznych miejsc, żeby mogły dojrzeć. Niektóre gatunki wymagają aż 130 ciepłych dni do pełnego dojrzenia, innym wystarcza 85 do 100 dni.

Arbuzy charakteryzują się czerwonym miąższem, ale spotkamy też gatunki z białym, żółtym, pomarańczowym, a nawet zielonym wnętrzem.

Obecnie największym hodowcą arbuzów na świecie są Chiny. To również tam zaproszeni goście przynoszą gospodarzom arbuza w prezencie. W Japonii hoduje się kwadratowe arbuzy, które według Japończyków łatwiej się przechowuje.

Arbuzy to wyśmienite i lekkie owoce w sam raz na upalne letnie dni. Owoce doskonale nawadniają i odświeżają. Dzięki swoim właściwościom tonizującym wykorzystuje się je również w przemyśle kosmetycznym.

polecane: FLESZ: Ekologia na co dzień: 6 mitów, w które wierzymy

Materiał oryginalny: Arbuz – właściwości zdrowotne, zastosowanie, ciekawostki i przepisy - Gazeta Wrocławska

Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych”i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3